بررسی عناصر پیرامتنی و کارکرد آن در شماره‌های 129-140 مجلة اسلامی «الحسینی الصغیر»

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار زبان و ادبیات عربی، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه زابل، زابل، ایران

چکیده

در پیدایش یک اثر علاوه‌بر متن، عواملی همچون عنوان، مقدمه، طرح جلد، سرمقاله، قطعِ اثر و غیره دخیل است که به آن پیرامتن می‌گویند. پیرامتن در ادبیات کودک نقش پررنگ‌تری به نسبت ادبیات بزرگسال دارد؛ زیرا کودک برای فهم بهتر متن نیازمند محرکی خارج از متن است که فضای لازم رابرای درک متن فراهم نماید و تفسیر مناسبی از متن را برای او مهیا کند. ماهنامة کودک «الحسینی الصغیر» یکی از بروزترین مجلات اسلامی کودک است که با تنوع در فرم و محتوا مورد استقبال جمع کثیری از کودکان عرب قرار گرفته و از سال 2009م تا کنون نیز در حال چاپ است. در این پژوهش تلاش می‌شود با تکیه‌بر روش توصیفی-تحلیلی مهم‌ترین عناصر پیرامتنی شماره‌های سال 2020م این ماهنامه بررسی شود و کارکردهای هر کدام از آن‌ها تحلیل گردد. هدف اصلی این مطالعه، تحلیل نقش و کارکرد عناصر پیرامتنی در شکل‌گیری فضای تفسیری و درک محتوای مجلة «الحسینی الصغیر» است. نتایج نشان می‌دهد عنوان «الحسینی الصغیر» از یک‌سو با ایدئولوژی و نگرش تحریریة مجله در ارتباط است و ازدیگرسو با کودک و محیط پیرامونی او. دو لایة نظام زبانی و نظام تصویری در قابی به نام طرح جلد و سرمقاله به‌عنوان دروازه‌ای برای ورود به متن اصلی مجله قرار گرفته‌است. مجموع دلالت‌های دو نظام یادشده به درک تصویر و دریافت محتوای مجله کمک شایانی می‌کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Examining the elements of paratext and its function in the Islamic magazine "Al-Hosseini al-Saghir"

نویسنده [English]

  • Abdolbaset Arab Yousefabadi
Assistant Professor of Arabic Language and Literature, Department of Arabic Language and Literature, University of Zabol, Zabol, Iran
چکیده [English]

In the creation of a work, in addition to the text, factors such as the title, introduction, cover design, editorial, interruption of the work, etc. are involved, which are called paratext. Paratext has various functions such as completing, decorating and introducing the main text. Paratext has a stronger role in children's literature than in adult literature; Because in order to better understand the text, the child needs a stimulus outside the text that provides the necessary space to understand the text and provides a suitable interpretation of the text for him. "Al-Hosseini Al-Saghir" children's magazine is one of the most up-to-date Islamic children's magazines, which has been welcomed by a large number of Arab children with its diversity in form and content, and has been published since 2009. In this research, an attempt is made to examine the most important paratextual elements of the 2020 issues of this monthly based on the descriptive-analytical method and analyze the functions of each of them. The results show that the title "Al-Hosseini al-Saghir" is related to the ideology and attitude of the editors of the magazine on the one hand and to the child and his surrounding environment on the other hand. The two layers of the language system and the image system are placed in a frame called the cover design and the editorial as a threshold to enter the main text of the magazine. The sum of the meanings of the two mentioned systems helps to understand the image and receive the content of the magazine.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Islamic literature؛ paratext
  • title؛ cover design؛ "Al-Hosseini al-Saghir"
ابن ماجه، محمد بن یزید. (2006م). سنن ابن ماجه (الطبعة الثانیة). بغداد: دار النوادر.
اقبالی، پرویز. (1390ش). «تبیین رابطة تصویر و متن در تصویرسازی کتاب‌های داستانی کودک در ایران از سال 1340 تا 1380» (پایان‌نامه دکترای پژوهش هنر). دانشگاه شاهد.
بنی‌طالبی، امین، و فروزنده، مسعود. (1402ش). کارکردهای عنوان داستان در داستان‌های کوتاه ایرانی: با تکیه بر داستان‌کوتاه‌نویسان شاخص پیش از انقلاب اسلامی. ادبیات داستانی، 12(44)، 55-88.
چندلر، دانیل. (1387ش). مبانی نشانه‌شناسی (مهدی پارسا، مترجم؛ چاپ اول). تهران: سوره مهر.
مجموعة من المؤلفین. (2020م). الحسینی الصغیر. بغداد: العتبة الحسینیة المقدسة.
الزیات، حماد معروف. (2016م). سیمیائیة الصورة وتصمیم غلاف الکتاب العربی المطبوع: دراسة میدانیة تحلیلیة لدورها فی عملیات التسویق. مجلة کلیة الآداب، 6(24)، 1-84.
شفیعی کدکنی، محمدرضا. (1386ش). زمینة اجتماعی شعر فارسی (چاپ اول). تهران: زمانه و اختران.
قبادی، مطهره، و شکریان، محمدجواد. (1389ش). بررسی موضوع پیرامتن با تکیه بر سه‌گانة نیویورکی و ترجمه‌های فارسی و فرانسه. نقد زبان و ادبیات خارجی، 3(5)، 151-165.
کرمی، موسی. (1395ش). تحلیل کارکرد پیرامتن‌ها در آثار داستانی سیمین دانشور. در همایش ادبیات فارسی معاصر (صص 1-13). دانشگاه ولایت ایرانشهر.
المسعودی، علی بن الحسین. (2018م). إثبات الوصیة (الطبعة الثالثة). قم: مکتبة بصیرتی.
المقدادی، کاظم. (2010م). اتجاهات جدیدة فی أسالیب کتابة المقالات الصحفیة: المقال العامودی. الباحث الإعلامی، 6(9)، 117-130.