نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 گروه زبان وادبیات عربی- دانشکده زبان وادبیات- دانشگاه کردستان- سنندج.
2 دانشجوی دکتری زبان وادبیات عربی، داشکده زبان وادبیات، دانشگاه کردستان
3 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی- دانشکده زبان وادبیات - دانشگاه کردستان- سنندج- ایران
4 جامعة میسان، کلیة التربیة الأساسیة، قسم اللغة العربیة.
چکیده
کلیدواژهها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
نویسندگان [English]
دوگانههای متضاد از مهمترین پدیدههای سبکی و بلاغی به شمار میآیند که متون ادبی را متمایز میسازند و در مطالعات ادبی معاصر مورد توجه پژوهشگران و منتقدان بسیاری قرار گرفتهاند. بررسی این پدیده هنگامی اهمیت ویژهای مییابد که بر شعر عربی کهن، به ویژه در دوره عباسی، تطبیق داده شود؛ پژوهش حاضر به بررسی دوگانههای متضاد دینی در دیوان ابوالفوارس سعد بن محمد بن سعد بن صیفی تمیمی، مشهور به "حیص بیص" (۴۹۲–۵۷۴ هـ)، میپردازد. این پژوهش با تکیه بر روش توصیفی- تحلیلی، در پی کشف دوگانههای دینی است که ساختار فکری شاعر را شکل دادهاند. پژوهش بر این فرض استوار است که دوگانههای متضاد، ساختاری بنیأدی در بافت شعری حیص بیص را تشکیل میدهند و بازتابدهنده بینش دینی و فکری عمیق او هستند. افزون بر این، با تحلیل اشعار وی، مطالعهای کاربردی و تحلیلی از مجموعهای از ابیات ارائه میشود که تجلی این دوگانهها هستند. هدف پژوهش همچنین آشکار ساختن غنای تجربۀ شعری حیص بیص و ژرفای نگرش او نسبت به مفاهیمی چون دوگانههای خیر و شر، حق و باطل است و اینکه چگونه این دوگانهها در ساخت چشمانداز شعری و فکری دیوان او در بستر اجتماعی و سیاسی آشفتهی زمانش نقش داشتهاند؛ دورهای که شاعر در آن شاهد دگرگونیهای بزرگ تاریخی بود. نتایج نشان میدهد که شاعر نگرشی شعری ارائه داده است که بیانگر کشمکش انسان میان آرمانگرایی و واقعگرایی، و میان ایمان و شک است؛ و این امر را از رهگذر به کارگیری هنرمندانهی دوگانههای متضاد به عنوان ابزاری هنری و فکری محقق ساخته
کلیدواژهها [English]
)